Posts

KOKBOROK KOTHOMAYUNG

Image
          Kokrwbaino rwgwi saimannani swkang Sanskrit kokrwbaini koknose saimanna nanglaigrao. Tamoni hinkhe arose puila kokrwbaini yaphang yarwng chengsajakmani. Khoroksa swikwrwng bini swimani bisingtwi kaisa kothoma eba koklopno bini wansukma tei khakamungni phanbai kokthaino wawi naithothok khwlai goron rio. Abo haikhe swimungni goron manwi kaisa kaisa kokthai kothomani gwrwng manwi achaimanino hino kokrwbai. Obohai kokthaio ros eba kha nangmani gwrwng nukhakhe abonono  kokrwbai hinwi mano. Hayungo joto kok tongmani  kokrogno tabuk jotoni kuchugo kasajak chwngsajak hwnwi sawi mano. Aborog thumno salsa khukni kok eba khukni kokrwbai tongmani. Sana naimakhe hayungni joto chikon kotor koknino Khukni kokrwbai tongo. kok wngkha khugo kochokjak kok tei a kogo je rwbai tongo bono hinoo khukni kokrwbai.  Kokrwbaino dalnwi khe khagwi mano  dalsa wngkha khugo kochokjak kok tei dalsa wngkha swijak kokrwbai. Greek tei Latin kokrogno hayun...

KOKBOROK KOKLOP, KOTHOMA BWSA, KOTHOMAYUNG, THUNGNUK

Image
                       Kokborok kokrwbaini laibumano saimanna swkang swkangni kokno kisa saimanthai kwlaio, Kokborok kokbai swijakmani buphuruni simi swijakna chengkha abono rwgwi elem kwrwngrog sinani saktharlai tongo. Phiya Kokborok kokbai swijagwi eba sapokjagwi nongkhor manile tabukbai bisi rasa laikhwna, abo chwng jotono sawi mano. Chwng manmani joratwi kokborok bijapni bisingo kwchamkuk bijap wngkha 1897 bisio karijak Dualat Ahmed tei Mahammed Umor bai swiwi tikhwlaijak ''Kokborma/কক্-বরমা'' . Tai ingraji 1900 bisio sapojagwi nongkorkha Radha Mohan Thakur Debbarma bai swijak bijap ''Kok-borok-ma''/কক্-বরক-মা'' . O bijaprog nongkhor mani ulo Kokborok kok jorani phero kochogwi himwi phaite phaite tabuk akhinino hakchalo sokphaikha hwnwi mano.   Tabuk 1981 bisini simi 2020 bisi jora  kokborok kokbai swijak mani laibumano naina thangkhe kwbangma Koklop, Koktang, Kothoma bwsa, Kokbwkhal, Kothomayung tei T...

Aming (Kokbwkhal)

Image
        Swikwrwng Bankim Chandra Chottopadhay bai swiwi tikhwlaijak "Kamlakanta Doptor" kokbwkhal bijapni "Aming" kokbwkhalno kokphilwi kokborok kokbai swikha boromgwnang Nagendra Chandra Debbarma (1992).     O Aming kokbwkhalno cherwi naikhe swinai Bankim Chandra Chottopadhay kamlakantani bisingtwi juda juda tongmarini kokno phunukna naio tei ok khuima, chana muchungma, manthai tei sokthaini kokno malmatani bisingtwi phunuknani naio biyalo kwrwi hayungni borokrogno. Tei ma chaya, ma nwngya hinkhe ok khuinai borokrog tamo khai tei tamo wngna nang aborogni kokno swinai Aming kokbwkhalni bisingtwi phunuknani naikha eba sanani naikha.          Kokbwkhalni kothomao chwng nukha kamlakanta hwnwi khoroksano  prasanno mungwi khoroksa dut kwlangmanino aming masa phaiwi nwngwi paio tei aming  kamlakantani dut nwngba bagwi Kamlakanta bono buna bagwi latha kongsa khochawi riphirigo, aphuruno eba joraono 'miyong' hwnwi p...

Bodhrai Debbarmani sinimung tei swimung

Bodhrai Debbarma                  1956 bisini  December talni 28 salmario Mandai amchaini Chargoriya kamio koklopnai Budhrai Debbarma achaio. Bini buphani mung wngkha Dayal Chandra Debbarma tei bumani mung hinkhe  Sauni Debbarma. Cherai jorao bo kamini rwng nogono porio. Aboni yagulo Jiraniani Birendra Nagar Higher Secondary School-o porikha. Ulo  College paimani yagulo Tripura University-o 'বাংলা ভাষা ও সাহিত্য '  naui MA khwlaio.  Bo rwngnogo poriwi tongphuruni simino kokborok koklop swinani chengo. Tabukbo bini swima thakyawino swiwi tongkho. Koklopno karwibo bo kokwanjwibai kokkhalrog swio Tripura hasteni dal bidal Magazine tai bijaprogo.            Tabukswk jora bini bijap karijakmani bisingo tongo- 1) Kolomtwi Rungkhu 1997 (KOKLOP) 2) Sal Hapna Swkang 2002 (KOKLOP) 3) Sikla Nini bagwi 2015 (KOKLOP) Bini swijak kokloprogno karwibo KOK ELEM/ LANGUISTICS-no twiwi kw...

Rabindra Kishore Debbarmani sinimung tei swimung

Rabindra Kishore Debbarma           Kokborokbai gwdaljak boromgwnang Rabindra Kishore Debbarma wngkha khoroksa kokborok kokrwbaini sak tharwi samung khwlainaini bisingo khoroksa. Bo 1954 bisini September 15 salmario Sidhai Mahonpur amchaini Kambukchora kamio omthai thwi kwlaio. Bo kokborokni bagwi kwbangma samung bwtangbai gwdaljak dal kwbang luku hoda, Luku Hukumuno twiwi naiphiniknani tei kokborokni hamkhwlaini bagwi samung tangthani saktharo. Rwngnogo swrwngwi tongphuruni simino kokrwbai swimungo bo kha warjagwi kokrwbaini hayungo gwdalna chengo.Tripurani nongkhorjak kwbangma koktun bwlai, Magazine ahairogo bini kwbangma swimungrog sapojakha. Swikwrwng Rabindra Kishore Debbarma kokborok bai simi koklopna rwngya wanjwi kokbaibo aswkno kokthai chabwi swithani yak kubuk.           Tabukswk joratwi wansuk kwrwng Rabindra Kishore Debbarma bai kholsabrwi bijap swikha hwnwi chwng kwtal bijaprogo swijak mano. Bini a swijak bijaprogni ...

Sunil Debbarmani sinimung tei swimung

Sunil Debbarma        Kokborok kokrwbaini rukungo khursajagwi tongnaini bisingo Sunil Debbarma bo khoroksa.  Bo Bishalgarh amchaini Herma kamio 1956 bisini 25 January talo achaio. Bupha Jatindra Debbarma tei buna Jasudha Debbarma, kwnwino yang masing kwrwi kha, lakma thakjak. Bo rwngnogo poriwi tongphuruni simino mani kok kokborokbai swinani samungo yapiri seo. Swinai kwrwng Sunil Debbarma 1974 bisio Charilamo poriwi tongphuru "Nobarun" mungwi karijak wall Magazine-o bini puila swijak koklop nongkhoro. Koklopni mung wngkha "Bwkhani kok". Aboni ulni simino bini swijak kokloprog eba swimungrog Akash Bani Agartala Kendra-ni kokborok pandao bini swimungrogno jora jorao awai khwlaijago.  KOKTHUM  HUKUMU TEI BERAIKHIRI TANGDEKNI karijak "Tripura Koktun" "Raima" tei ADC ni karijak amotwi amtwi kokrwbai bwlaino karwibo Jora, Pohor, Dangdu, Saima, Khumpui lama, Goria akorog ahai dal bidal Magazine rogo bini swimung chwng nugui mankha tei mano. Swi...

Shyamlal Debbarmani sinimung tei swimung

Image
Swikwrwng Shyamlal Debbarmabo wngkha kokborok kokrwbaino hamjaknai tei sak tharwi samung tangnaini bisingo khoroksa. Bo 1951 bisini  November talni 2 salmario Bishalgarh amchaini Rongmala kamio achaio. Buphani mung wngkha Ramanimohan Debbarma tei bumani mung wngkha Brotokona. Borom gwnang Shyamalal Debbarma Cheraini simino Kokborok korwbaio tongnani tei swinani muchungjago. bo puilao swimungni haparo yapiri semani kokborok swimung baiya, bo puilao Bangla kokbaise swimungni haparo yapiri barogo. Aboni ulose baithangni mani kokno hamjakna rwngwi kokborokni bagwi saktharwi swimunggo yak rio. Shyamlal Debbarmani buchu Kornel Debbarmabo nogo  শীমদভাগবত tei গীতা -rog tonio nogo harisoba khwlaiphuru porirwna bagwi tei khwbo khwlairio. Haiphano kha kochomjakya wngwi waisa uisu samung kwrwi sanjarogo busukni khuktwi(Shyamlal)- porima khwnao aroni kothomarog, bwchwi Sudhra bo logi rio waisa uisu. A mahakavyoni ros kwtwi kothomarogno Shyamlalno muwani phwnagwi swimungni haparo ...

Sudhanwa Debbarmani sinimung tei swimung

 Sudhanwa Debbarma                 Swikwrwng  borom gwnag wansuk kwrwng Sudhanwa Debbarma wngkha khoroksa kokborok kokrwbaini rukungo khursajagwi tongnai tei Muitu khaijagwi tongnai borok. Bono wngkha Kokborok kokrwbaini rukungno  bwskango agogwi tubuthani puila lamsonai, aboni bagwino bono Kokborok kokrwbaini rwbaiphang hinjago. Tamoni hinmale rwbaiphang Sudhanwa Debbarma-no wngkha kokborok kokbai puila Kothomayung swinai tei kokborokbai puila kokborok kokrwbai bwlai komthingwi karinai. Bini jarwtwino tabuk jora kokborok kokrwbai kuchuk kotor wngwi tongwi mano nokhani kwchwng athukiri bokol haikhe. Bini o kokrwbai bwlaini mung wngkha ''Kwtal Kothoma''. Bo bini o kokborok kokrwbai bwlaino 1954 bisio  sapogwi kario.            Rwbaiphang Sudhanwa Debbarma  ingreji bisi 1918 bisini 26 February(7Phalgun) Talhing talo Bishalgarh amchaini Sutramura kamio achaio. Bini Buphani mung ...

Compounding in Kokborok By Bikash Debbarma

Image

Hukno Rwgwi Borok Dopha

HUKNO RWGWI BOROK DOPHA  By Bikash Debbarma Kwdwkma bisi swkango HUK wngkha Songduk eba Borok dophani kaisa thangwi tongna lama. O Huk kokno swikong romwi swina thangkhe swilaio rigwi swibaigwlak, tamoni hinmale Hukni kokno aswk kwlaite khai sawi sabaya. O Huk kokthai sathani, swithani chikosa phano Borok dopha hwnwi agi tei tabuk jora je borok dophani sinimung manwi tongo abo o HUK kokthainino manwi tongo. Tamoni hinmale Hukno wngkha chini Borok dophani sinimung. Hukno karwi Borok dophani kokno khursawise manya. Hukno rwgwino chini Borok dophani tongmung-chamung, rwchapmung-mwsamung, takmung-rikmung, lopmung tei kanmung-chummungni mari tabuk borok dopha hwnjaknairogni Hukumu wngwi tongo. Aboni bagwino sajago Huk wngkha chini Borok dophani Hukumu tei Mukumu. Bharat Ha Kotorni salgra salka bwkhakni kaisa chikonsa haste wngkha Tripura. O chikonsa Tripura haste-no wngkha Borok dophani tongthai chathai tei thwithai. Huk chini Borok dophani borokrog simi khwlaio amtwiya kwba...